Europa. Best belangrijk.
Thema overzicht. Agenda pagina. Menubutton naar de Infodesk pagina. Interactief EuroPanel. Over deze site.
Home  Thema's Landbouw en milieu
Landbouw en milieu

Milieuvriendelijk Europa

Nederlandse huishoudens, bedrijven en verkeer zorgen voor luchtvervuiling. Die vervuiling slaat ook neer buiten onze grenzen. Andersom geldt dat ook. Nederland heeft ook te maken met rivierwater uit bijvoorbeeld de Maas en de Rijn, dat vervuild is door lozingen in België, Duitsland en Frankrijk. De uitstoot van broeikasgassen zorgt zelfs voor problemen die wereldwijde gevolgen hebben.

Naast de totstandbrenging van de interne markt is het doorvoeren van strenge Europabrede milieunormen één van de grootste successen van het EU-beleid. Het verkeer is de afgelopen dertig jaar sterk toegenomen en daarom zijn in alle lidstaten de normen voor luchtkwaliteit drastisch verscherpt. Omdat de milieubelastende activiteiten nog steeds toenemen, blijft de EU de normen aanscherpen.

Inmiddels is meer dan 80% van de Nederlandse milieuwetgeving gebaseerd op Europese richtlijnen. Vooral de bestrijding van grensoverschrijdende problemen zoals water- en luchtverontreiniging heeft de afgelopen twintig jaar veel aandacht gekregen.

Op 16 februari 2005 is het Kyoto-protocol van kracht gegaan. Ook met het ondertekenen van dit protocol probeert Europa, samen met andere landen in de wereld, de uitstoot van broeikasgassen tegen te gaan.

Gezamenlijk waterbeheer
Door Europa stromen veel rivieren. Een aantal belangrijke rivieren stroomt door Nederland. Overtollig of vervuild water afkomstig van de bovenloop van de rivieren die naar Nederland stromen zal bij ons terecht komen. Dat kan in ons land voor watervervuiling en overstromingen zorgen. Voor Nederland is het dus belangrijk om water op Europees niveau te beheren.

Gezond zwemwater
Zwemmen is gezond, maar alleen als het zwemwater schoon is. De EU-landen hebben daarom afspraken gemaakt over de manier waarop ze de kwaliteit van het zwemwater bewaken. Sinds 1976 testen de Europese lidstaten het zwemwater in zwembaden, zeeën, rivieren en andere open wateren op 19 verschillende soorten verontreiniging. En met succes. De waterkwaliteit is de afgelopen tien jaar sterk verbeterd. Bijna al het zwemwater voldoet tegenwoordig aan de Europese normen. Tien jaar geleden gold dat voor minder dan de helft van de rivieren en meren en voor amper 80% van het zeewater in de kustplaatsen.

Het milieukeurmerk 'de Blauwe Vlag' voor stranden en badplaatsen is een bekend particulier initiatief. In 2002 werd die toegekend aan meer dan 2800 stranden en badplaatsen in Europa. Maar ook de Europese Commissie brengt ieder jaar een rapport uit, per lidstaat, met gedetailleerde lijsten en kaarten van de kwaliteit van het zwemwater. Daarin wordt aangegeven, per badplaats, hoe schoon (of vuil) het water is. En of er verbetering is opgetreden vergeleken met het vorige jaar.

Gezamenlijke regulatie luchtverkeer
Het doel van de EU is om het milieu te beschermen zodat het de volksgezondheid niet in gevaar brengt of negatief beïnvloedt. Een goed voorbeeld hiervan is lawaai. Lawaai wordt bijvoorbeeld veroorzaakt door vliegtuigen en kan een bedreiging zijn voor de gezondheid. Vliegtuigen die lawaai maken zijn vaak verouderd en oude motoren zijn vaak minder efficiënt waardoor ze de lucht meer vervuilen dan is toegestaan. Daarom is het reguleren van het Europese luchtvervoer een belangrijk onderdeel van het EU-transportbeleid en is de bestrijding van vliegtuiglawaai steeds meer een zaak van Europese regelgevers geworden.

Veilige kerncentrales
Kernenergie zorgt voor 30 procent van de totale elektriciteitsvoorziening in Europa. In Frankrijk zelfs voor 76 procent. Europa zou afhankelijk worden van buitenlandse energieleveranciers als er in Europa geen kerncentrales zouden zijn. Daarnaast heeft de EU strenge regels opgesteld die het broeikaseffect en smog moeten tegengaan. Kernenergie draagt namelijk niet bij aan luchtvervuiling en dat is een groot voordeel.

Kernenergie en toepassing van radioactieve stoffen zijn onderwerpen die al lange tijd veel discussie oproepen. Radioactieve stoffen kunnen een bedreiging voor milieu en gezondheid vormen. Vandaar dat het gebruik van deze stoffen in kerncentrales, maar bijvoorbeeld ook in ziekenhuizen, aan strenge regels gebonden is. Op de correcte toepassing van deze regels wordt streng toegezien, onder anderen door inspecteurs van Euratom, de Europese instelling verantwoordelijk voor de toepassing van kernenergie. Bij de toetredingsonderhandelingen met de nieuwe Centraal-Europese lidstaten is de veiligheid van de kerncentrales daar een belangrijk punt geweest. Alle bestaande centrales worden op het vereiste veiligheidsniveau gebracht; de centrales waarbij dat niet mogelijk is, worden gesloten.

Eén landbouwbeleid
Al vanaf het begin van de Europese samenwerking is landbouw één van de belangrijkste elementen van het Europees beleid. Het gemeenschappelijke landbouwbeleid heeft als doel de agrarische ondernemers een redelijke levensstandaard te bieden. Dit wordt gerealiseerd door middel van subsidies. Maar tegelijkertijd wordt er ook rekening gehouden met de consument. Deze wil tegen eerlijke prijzen kwaliteitsvoedsel kunnen kopen.

Agrariërs spelen een belangrijke rol in de verbetering van de kwaliteit van de plattelandseconomie. Het gaat hierbij om een evenwichtig beleid waarbij het geld wordt besteed daar waar de behoefte eraan het grootst is.

De Europese Unie steunt agrarische ondernemers die bepaalde milieuvriendelijke methoden gebruiken. Daarbij kan het gaan om milieubescherming, natuurbeheer of dierenwelzijn. Denk bijvoorbeeld aan een boer die meer ruimte geeft aan zijn koeien of geen schadelijke verdelgingsmiddelen gebruikt. Door de toetreding van de Oost-Europese landen is er nu veel (goedkope) landbouw bij gekomen. Biologische landbouw is daarom economisch gezien nog steeds niet erg aantrekkelijk, met deze financiële steun hoopt de EU een impuls te geven aan de biologische landbouw.

Beschermen van dieren
Internationale samenwerking is nodig voor de bescherming van dieren. Nederlandse varkens worden regelmatig naar Spanje of Italië getransporteerd. Veetransporten kunnen - met de huidige regelgeving - wel 28 uur duren, omdat chauffeurs elkaar afwisselen.
Daarnaast is ook de bescherming van zeldzame diersoorten een probleem dat om internationale oplossingen vraagt. Europese douanediensten onderscheppen regelmatig illegale transporten van zeldzame vogels, reptielen, schildpadden en andere dieren.

De Nederlandse Europarlementariër Hanja Maij-Weggen heeft tijdens de onderhandelingen over de Europese Grondwet een mooi succes behaald. Haar voorstel om het welzijn van dieren op te nemen in de Europese Grondwet werd aangenomen. Het voorstel houdt in dat dieren als "wezens met gevoel" worden beschouwd. Het lijkt een begin naar strengere regels voor langdurige veetransporten.

Duurzame visserij
Er wordt teveel gevist in de Europese zeeën. Daardoor loopt een duurzaam voortbestaan van sommige vissoorten gevaar. Het heeft geen zin om dit probleem alleen voor eigen kustwateren op te lossen, want dan krijgen we het via onze buurlanden vanzelf weer op ons bord. Daarom hebben de lidstaten van de EU een gemeenschappelijk zeevisserijbeleid. De hoeveelheid vis moet groot genoeg blijven om ook in de toekomst nog visserij te kunnen beoefenen en de werkgelegenheid in de kustgebieden moet eerlijk worden verdeeld.

Voor vissoorten die er heel slecht voorstaan worden naast lage quota extra maatregelen genomen. Zo wordt bijvoorbeeld via herstelplannen de hoeveelheid dagen dat een visser mag uitvaren beperkt. Met regels voor het gebruik van netten en visserijmethoden wordt verder geprobeerd de vangst van jonge vis te beperken.

De visserij is niet alleen belangrijk voor de voedselvoorziening, maar ook voor de werkgelegenheid in de kustgebieden. De schepen die er nu zijn kunnen veel meer vis vangen dan er quota zijn. Als op Europees niveau vangstbeperkingen worden afgesproken, zet dit soms de werkgelegenheid onder druk. Maar door dit Europees af te spreken kunnen de lasten zo eerlijk mogelijk verdeeld worden over de lidstaten.
Illustratie
themas
Een veilig Europa
Studie en werk
Landbouw en milieu
Reizen in Europa
Een rechtvaardig Europa
Gezondheid!
Nederland in Europa
radio commercials
Milieuvriendelijk Europa


Gezamenlijk waterbeheer


Gezond zwemwater


Eén landbouwbeleid


Beschermen van dieren